Een influencer is iemand die via sociale media of andere online platforms een bereik heeft opgebouwd en daarmee invloed kan uitoefenen op het gedrag en de keuzes van zijn of haar volgers. Door die invloed zijn influencers aantrekkelijk voor bedrijven die hun producten of diensten onder de aandacht willen brengen. Om de samenwerking goed te laten verlopen, is een goede influencerovereenkomst onmisbaar. In deze blog deel ik onderdelen die daarin niet mogen ontbreken.
Transparantie en naleving van reclameregels
Allereerst is het van belang dat een influencer, die een product of dienst promoot in ruil voor een vergoeding of ander voordeel, reclame maakt. Op grond van de Reclamecode Social Media & Influencer Marketing moet voor het publiek direct duidelijk zijn dat het om commerciële content gaat. Dit betekent dat een influencer expliciet moet vermelden dat er sprake is van reclame, bijvoorbeeld door middel van #ad of #advertentie, zichtbaar bij aanvang van de post.
Reclame mag bovendien niet misleidend zijn, hetgeen het geval is wanneer informatie is verstrekt die feitelijk onjuist is of de gemiddelde consument aanzet een aankoop te doen die hij anders niet zou hebben gedaan. Het verdient opmerking dat niet alleen de influencer verantwoordelijk is voor een juist reclamebeleid. In de meeste gevallen wordt het bedrijf als adverteerder aangemerkt en is het mede aansprakelijk voor de inhoud van de uitingen. Het is daarom verstandig om in de overeenkomst duidelijke instructies op te nemen over de wijze van vermelding.
De samenwerking concreet vormgeven
Ten aanzien van de samenwerking is verder belangrijk dat in de overeenkomst duidelijk wordt bepaald hoe de samenwerking eruit zal zien. Leg in ieder geval vast:
- hoelang de samenwerking duurt: gaat het om een eenmalige campagne of om een langdurige samenwerking?
- wat de aard van de vergoeding is: wordt gewerkt met een vaste vergoeding, een maandelijkse betaling, gratis producten, affiliate-inkomsten of een combinatie daarvan?
- op welke onlineplatformen de content verschijnt;
- in welke vorm de content moet worden geleverd (foto’s, video’s, reels of stories);
- met welke frequentie moet worden gepubliceerd. Indien timing van belang is, bijvoorbeeld rondom een productlancering, kan ook een publicatieschema worden opgenomen;
- of bepaalde prestaties moeten worden bereikt, zoals een minimumaantal views of engagement. Wanneer dergelijke doelstellingen onderdeel uitmaken van de overeenkomst, moet duidelijk zijn welke gevolgen aan het al dan niet behalen daarvan worden verbonden;
- revisierondes voordat content kan worden gepubliceerd. Expliciteer hoeveel correctierondes inbegrepen zijn;
- of en op welke wijze de overeenkomst tussentijds kan worden beëindigd, onder welke voorwaarden en wat hiervan de financiële gevolgen zijn.
Affiliate links en kortingscodes
Wanneer de beloning van de influencer afhankelijk is van omzet via affiliate links of kortingscodes, moeten de plaatsing en zichtbaarheid expliciet worden vastgelegd.
Denk aan afspraken over:
- de exacte plek van de affiliate link (bijvoorbeeld bovenaan in de beschrijving);
- het zichtbaar tonen van een kortingscode in beeld of in de caption;
- de geldigheidsduur van de code;
- de wijze van tracking.
Zonder dergelijke afspraken kan een campagne veel bereik genereren zonder dat omzet correct wordt toegerekend. Dat leidt tot discussie over prestaties en betaling.
Gedragsregels en reputatiebescherming
Daarnaast is van belang gedragsnormen in de overeenkomst op te nemen waaraan de influencer zich dient te houden. De uitingen van een influencer kunnen immers direct afstralen op het merk. Maak daarom beleid waaruit volgt dat de influencer zich onthoudt van haatdragende, discriminerende of seksistische uitlatingen en geen content plaatst die het merk in diskrediet kan brengen.
Daarnaast kan worden afgesproken dat het bedrijf het recht heeft om bij reputatieschade onmiddellijke verwijdering van content te verlangen, bijvoorbeeld binnen een vastgestelde termijn van 12 of 24 uur. Zo kan snel worden gehandeld wanneer dat nodig is.
Rechten op de gemaakte content
Een belangrijk aandachtspunt is ook de intellectuele eigendom van de gecreëerde content. Juridisch geldt dat de maker van een creatief werk de auteursrechthebbende is op dat werk. Als hierover niets wordt afgesproken, blijven de rechten dus bij de influencer.
Dat betekent dat een bedrijf de content niet zonder meer onbeperkt mag hergebruiken voor advertenties, website of andere campagnes. Wil het bedrijf volledige zeggenschap over het materiaal, dan moet dit schriftelijk worden geregeld via een overdracht van auteursrechten.
In dezelfde bepaling kan worden opgenomen dat de influencer instaat voor de rechtmatigheid van het gebruikte materiaal en het bedrijf vrijwaart voor eventuele aanspraken van derden. Daarmee wordt voorkomen dat het bedrijf wordt geconfronteerd met claims wegens bijvoorbeeld ongeoorloofd gebruik van muziek of beeldmateriaal.
Indien een volledige overdracht niet wenselijk is, kan worden gekozen voor een niet-exclusieve licentie. Daarbij blijft het auteursrecht bij de influencer, maar krijgt het bedrijf het recht om de content binnen afgesproken kaders te gebruiken. Het is dan essentieel om vast te leggen voor welke doeleinden, op welke platforms en voor welke periode dat gebruik is toegestaan.
Exclusiviteit
Indien het bedrijf niet wenst dat de influencer gelijktijdig voor concurrenten werkt, moet exclusiviteit uitdrukkelijk worden overeengekomen. Daarbij moet duidelijk zijn welke ondernemingen als concurrent gelden en voor welke periode de beperking geldt. De exclusiviteitsafspraak moet redelijk en proportioneel zijn.
Geheimhouding
Tijdens een samenwerking kunnen vertrouwelijke bedrijfsgegevens worden gedeeld, zoals marketingstrategieën, productlanceringen of interne cijfers. Het is daarom raadzaam een geheimhoudingsclausule op te nemen waarin wordt vastgelegd dat dergelijke informatie niet aan derden wordt verstrekt. Een duidelijke geheimhoudingsbepaling beschermt beide partijen tegen het verspreiden van bedrijfsgevoelige informatie, zowel bewust als onbewust.
Conclusie
Een samenwerking met een influencer vraagt om duidelijke prestatieafspraken, reputatiebescherming, een zorgvuldige regeling van intellectuele eigendom en goede contractuele waarborgen. Door vooraf een goede juridische basis te leggen, ontstaat ruimte voor een succesvolle en professionele samenwerking, zonder onnodige juridische verrassingen achteraf.
Links Instagram